Abdestin Fıkhi Boyutu

0
65
ABDESTİN FIKHİ BOYUTU

Daha önce ki yazılarımız da abdest ile ilgili ayet , hadis ve nasıl abdest alınacağına değinmiştik. Bu yazımızda ise abdestin fıkhi yönüne değineceğiz.
Abdestin farzları,sünnetleri,adapları gibi bir çok kısmı vardır.
Abdest Maide suresinde ki şu ayet ile farz kılınmıştır;
Ey inananlar! Namaza kalktığınızda yüzlerinizi, dirseklere kadar kollarınızı yıkayın, başlarınızı meshedin ve topuk“lara kadar ayaklarınızı yıkayın.” (Mâide, 5/6)
Bu ayetten anlayacağımız üzere abdestte yüzümüzü yıkamak,ellerimizi dirseklere kadar yıkamak, başımızı meshetmek ve ayaklarımızı topuklara kadar yıkamaz FARZ’dır.
Günümzde bilinen ellerin bileklere kadar yıkanması,ağıza ve burna su verilmesi, kulakların ve boynun meshedilmesi ise Hz Peygamberin uygulaması sebebiyle hayatımıza sünnet olarak geçmiştir.
Abdestin sünnetleri;
a-) Abdeste niyet etmek
b-) Başlarken besmele çekmek
c-) Ağız ve burnu temizlemek
d-) Misvak kullanmak veya dişleri fırçalamak suretiyle temizlemek
e-) Başın tamamını meshetmek
f-) Boynu meshetmek
g-) abdest uzuvlarını yıkarken sıraya riayet etmek
Not: Bunlar Hanefi Mezhebine göre Abdestin bir takım sünnetleridir.
Abdesti bozan şeyler;
a-) İdrar ve dışkı yolundan çıkan idrar,dışkı,meni, mezi,kan gibi necaset olan herşey.
b-)Vücudun herhangi bir yerinden çıkan kan,irin yada herhangi bir madde.
c-)Ağız dolusu kusmak. ( kusulan şey ister yemek ister safra olsun.)
d-) Namazda başkasının duyabileceği derece de sesli şekilde gülmek.
e-)Cinsi münasebet veya aşırı derece temas.

Abdesti bozmayan şeyler;
a-) Ağlamak
b-) Gözden yaş gelmesi
c-) Kabuk bağlamış bir yaranın kabuğunun kan çıkmadan düşmesi
d-) Namazda sessiz gülme
e-) Ağız dolusu olmayan kusma
f-) Tırnak kesme ve traş olma

Özürlünün Abdesti:

Devamlı burun kanaması, idrarı tutamama, devamlı kusma, yaranın devamlı kanaması, kadınların akıntısı gibi abdesti bozan ve kısmen süreklilik taşıyan bedenî rahatsızlıklara ilmihal dilinde özür denilir. En az bir namaz vakti süresince devam eden bu tür bedenî rahatsızlıklar özür hali sayılır. Özürlü kimse her namaz vakti için abdest alır, bu özür halinin abdesti bozmadığı var sayılarak o vakit içinde aldığı abdestle, onu bozan yeni bir durum meydana gelmedikçe, dilediği kadar namaz kılabilir, Kâbe’yi tavaf edebilir, Mushaf’ı tutabilir.
Namaz vaktinin çıkmasıyla özürlü kimsenin abdesti bozulmuş olur, yeni namaz vaktinde tekrar abdest alması gerekir. Özürlü kimsenin abdesti özür hali dışında abdesti bozan ikinci bir sebeple de bozulur. İmam Şâfiî’ye göre özürlü kimsenin her namaz için ayrı abdest alması gerekir. Özürlü kimsenin bu sebeple elbisesine bulaşan idrar, kan özür devam ettiği sürece namazın sıhhatine engel olmaz.

CEVAP VER

Lütfen yorum girin
Adınızı belirtiniz